Arbeidsmiddelen keuren als zzp’er: wat is verplicht?
Arbeidsmiddelen keuren als zzp’er helpt je om veilig te werken en gebreken tijdig te ontdekken. Ook zonder personeel kun je een keuringsplicht hebben. Er bestaat echter geen algemene regel dat iedere zzp’er al zijn gereedschap jaarlijks moet laten keuren. Je werkzaamheden, de werkplek en het soort arbeidsmiddel bepalen welke eisen gelden.
Wanneer geldt de keuringsplicht voor zzp’ers?
Ook als zelfstandige moet je rekening houden met arboregels. Voor het keuren van arbeidsmiddelen is je werksituatie belangrijk:
- Op een bouwplaats: werk je aan de totstandkoming van een bouwwerk? Dan gelden de wettelijke keuringsregels ook voor jou.
- Op een gezamenlijke werkplek: werk je gelijktijdig met andere opdrachtnemers of werknemers? Dan gelden aanvullende arboregels, waaronder regels voor keuringen.
- Bij alleen werken: er kunnen uitzonderingen gelden. Dat betekent niet dat alle veiligheidsverplichtingen vervallen. Voor bouwplaatsen en bepaalde soorten materieel blijven specifieke regels van belang.
Waar de keuringsplicht geldt, moet je arbeidsmiddelen periodiek laten controleren wanneer slijtage of andere invloeden gevaar kunnen veroorzaken. Hangt de veiligheid af van de installatie? Dan is ook een keuring nodig na installatie en vóór gebruik, en na montage op een nieuwe locatie.
Een CE-markering vervangt deze controles tijdens het gebruik niet.
Hoe vaak moet je gereedschap laten keuren?
Er geldt geen vaste jaarlijkse termijn voor alle arbeidsmiddelen. Bepaal een passende keuringsfrequentie op basis van:
- hoe vaak en hoe zwaar je het middel gebruikt;
- blootstelling aan vocht, stof, transport en beschadiging;
- de voorschriften van de fabrikant;
- eerdere gebreken en keuringsresultaten;
- specifieke regels en afspraken met je opdrachtgever.
Een slijptol die dagelijks op een bouwplaats meegaat, vraagt bijvoorbeeld een andere beoordeling dan gereedschap dat incidenteel in een schone werkplaats ligt.
Controleer je materieel daarnaast vóór gebruik. Ontdek je een beschadigde kabel, een losse beveiliging of een ander onveilig gebrek? Stop dan met gebruiken. Wacht niet tot de volgende keuringsdatum. Na een incident dat de veiligheid kan aantasten, kan een extra keuring nodig zijn.
Lees meer over het bepalen van de keuringsfrequentie.
Mag je als zzp’er zelf arbeidsmiddelen keuren?
Ja, voor veel arbeidsmiddelen mag dat, mits je voldoende deskundig bent voor de betreffende keuring. Je moet weten welke onderdelen je controleert, welke metingen nodig zijn en hoe je afwijkingen beoordeelt. Alleen een meetapparaat aanschaffen is daarvoor onvoldoende.
Voor bepaalde categorieën materieel gelden bijzondere eisen, zoals een keuring door een aangewezen instelling. Controleer daarom vooraf welke regels bij jouw arbeidsmiddelen horen.
Wil je jouw elektrische gereedschap leren beoordelen? Tijdens de cursus Keuren elektrische arbeidsmiddelen volgens NEN 3140 van Ingenium oefen je met visuele inspecties, metingen en het vastleggen van keuringsresultaten.
Wat kan een opdrachtgever van je vragen?
Een opdrachtgever kan aanvullende eisen stellen aan het gereedschap dat je meeneemt. Denk aan een afgesproken keuringsinterval, herkenbare keuringsmarkering of het tonen van keuringsresultaten. Stem dit vóór de opdracht af, ook wanneer je zelf keurt.
Zorg dat je keuringsbewijs op de werkplek beschikbaar is; dat mag digitaal. Leg voor een bruikbare administratie vast:
- welk arbeidsmiddel je hebt gecontroleerd, met een herkenbaar identificatienummer;
- de keuringsdatum en de naam van de keurmeester;
- de controles, eventuele meetwaarden en het resultaat;
- gevonden gebreken en de afgesproken vervolgstappen;
- wanneer de volgende keuring nodig is.
Een keuringssticker helpt om de status snel te herkennen. Bewaar daarnaast de onderliggende resultaten.
Welke controle past bij jouw materieel?
Elektrisch handgereedschap, verlengsnoeren en acculaders vragen andere controles dan ladders of rolsteigers. NEN 3140 biedt een werkwijze voor het beoordelen van de elektrische veiligheid. Een elektrische keuring beoordeelt niet automatisch alle mechanische risico’s van een machine.
Ook accugereedschap verdient aandacht. Controleer bijvoorbeeld de behuizing, accu en beveiligingen. Neem bovendien de bijbehorende netgevoede acculader mee in je inspectieaanpak.
Meetapparatuur bij Meetwinkel
Wil je elektrische arbeidsmiddelen zelf keuren? Meetwinkel verkoopt de Nieaf-Smitt EazyPAT 3140 USB startkit. Deze bevat een apparatentester, rapportagetool, keuringsstickers en een kniptang.
Met de tester kun je onder meer de beschermingsleidingweerstand en isolatieweerstand meten. Laat de keuze van de tester, accessoires en meetmethode aansluiten op jouw gereedschap. Voor ladders en rolsteigers gebruik je andere inspectiemethoden.
Zelf leren keuren bij Ingenium
Wil je arbeidsmiddelen keuren als zzp’er en je elektrische keuringen zelf organiseren? In de eendaagse cursus van Ingenium leer je gebreken herkennen, meetwaarden beoordelen en je resultaten vastleggen. Je kunt je eigen tester meenemen of oefenen met apparatuur van Ingenium.
Bekijk de cursus Keuren elektrische arbeidsmiddelen volgens NEN 3140 en meld je aan.