Verschilstroom meten bij stekkeraangesloten 400V machines

Verschilstroom en aardlekstroom meten bij 400 V-machines

In het kort

Meet bij een stekkeraangesloten 400 V-machine de verschilstroom: de lekstroomtang om L1, L2, L3 en N, in alle bedrijfstoestanden. Beoordeel de hoogste stationaire waarde. Tot en met 1 mA voldoet de machine aan NEN 3140. Daarboven geldt 200 % van de waarde uit de productnorm of de opgave van de fabrikant.

Zo meet je

Gebruik een meetadapter tussen contactdoos en stekker, zodat de aders gescheiden door de bek kunnen. Positie A geeft de waarde die je beoordeelt.

Meetopstelling · drie tangposities in de meetadapter

  1. Eerst de PE. Visuele inspectie en weerstand van de beschermingsleiding gaan voor. Een machine met een slechte PE zet je niet onder spanning.
  2. Isolatieweerstand, waar dat kan. Een fout die in drie fasen gelijk is, ziet de tang niet.
  3. Tang controleren. Schone bek, mA-bereik, filterstand bekend. Doe een nulcontrole op de meetplek.
  4. Tang om L1, L2, L3 en N. De PE blijft buiten de bek. Alle aders in dezelfde richting.
  5. Alle bedrijfstoestanden doorlopen. Stand-by, laag en hoog toerental, versnellen en afremmen, verwarming koud en warm.
  6. Twee filterstanden noteren. De waarde zonder filter of gewogen, en de waarde met 50/60 Hz-filter.
  7. Tang om de PE. Is IPE duidelijk kleiner dan de verschilstroom, dan loopt er lekstroom via een andere weg.

Een goede lekstroomtang heeft een resolutie van 0,01 mA of beter, meet true RMS tot ten minste 1 kHz en vermeldt een gebruiksklasse volgens NEN-EN-IEC 61557-13.

Grenswaarden en drempels

NEN 3140:2011+A3:2019 is de geldende uitgave. In het ontwerp NEN 3140:2026 blijven de grenswaarden voor arbeidsmiddelen gelijk.

Voorbeeld van de 200 %-regel: geeft de fabrikant 5 mA op, dan ligt de afkeurgrens op 10 mA. Leg de waarden vóór gebruik naast de geldende normtekst.

Ontstoringscondensatoren en frequentieregelaars

Bij een driefasenmachine meet de tang alleen de onbalans. Drie gelijke lekstromen via de Y-condensatoren heffen elkaar op.

Machines met een EMC-filter

  • Meetwaarde ver onder de fabrieksopgave is normaal. De opgave is een rekenwaarde voor ongunstige toleranties en netonbalans.
  • Meetwaarde boven de fabrieksopgave wijst op onbalans. Denk aan een defecte condensator, een ontbrekende fase of ongelijke fasespanningen.
  • Fase-uitval en inschakelen geven een piek. De compensatie valt dan kort weg. Dat verklaart een aardlekschakelaar die bij inschakelen aanspreekt.
  • De vervangende lekstroommeting past hier niet. Alle filtertakken staan dan parallel en de waarde zegt niets over de grenswaarde.

Machines met een frequentieregelaar

  • Er is altijd een aandeel rond 150 Hz, ook bij stilstaande motor. Met alleen het 50/60 Hz-filter mis je dat.
  • Bij draaiende motor komt de schakelfrequentie erbij, 2 tot 16 kHz. De meeste tangen meten tot ongeveer 1 kHz en zien dat deel niet.
  • Meet ook bij laag toerental en tijdens op- en afregelen. Dan kan het filter in resonantie komen.
  • Meet aan de netzijde, niet aan de motorkabel.
  • Fabrieksopgaven zijn gewogen gemeten. Vergelijk ze met de gewogen tangwaarde of de waarde tot 1 kHz.

Beoordelen en de aardlekschakelaar

  1. Tot en met 1 mA: de lekstroom voldoet.
  2. Boven 1 mA met een bekende opgave: voldoet tot en met 200 % van de waarde uit productnorm of fabrieksopgave.
  3. Boven 1 mA zonder opgave: goedkeuren kan als de waarde verklaarbaar en stabiel is en PE en isolatie in orde zijn. Leg de onderbouwing en de meetwaarde als referentie vast. Anders afkeuren.
  4. Boven 3,5 mA met regelaar, of boven 10 mA: controleer CEE-stekker, PE-doorsnede, trekontlasting en waarschuwing.
  5. Boven 9 mA: meld dat een aardlekschakelaar van 30 mA ongewenst kan aanspreken.

Een machine met een driefasig gevoede regelaar vraagt een aardlekschakelaar van type B. Bij een eenfasig gevoede regelaar volstaat type F. Vermeld het benodigde type in het rapport.

Vergelijk elke waarde met de vorige keuring, bij dezelfde bedrijfstoestand en filterstand. Een stijging zegt vaak meer dan het getal zelf.

Vijf valkuilen

 

 

Cursus voor het keuren van elektrische arbeidsmiddelen? Kijk hier voor de mogelijkheden.

Of kies voor een verdiepingscursus keuren elektrische arbeidsmiddelen voor gevorderden.

Geplaatst in .